Mieczysław Psykała – Cichociemny

Mieczysław Psykała – Cichociemny

ps.: „Kalwadosik ”, „Beczółka”, „Babinicz”, „Ątróbka”

Mieczysław Henryk Psykała

 

PSYKAŁĄ-Mieczysław-st-sierż-piech-279x400 Mieczysław Psykała - Cichociemny

ppor. Mieczysław Psykała
źródło: JW GROM

ur. 19 stycznia 1913 r. w Częstochowie, zm. 23 lutego 1984 r. w Częstochowie – żołnierz Wojska Polskiego, uczestnik kampanii norweskiej, bitwy o Narwik, oficer Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, Armii Krajowej, więzień NKWD, sowieckich łagrów, cichociemny

 

 

Mieszkał z rodziną w Częstochowie, w 1929 r. ukończył gimnazjum w Ołtarzewie.

Od lutego 1931 r. w 29 Pułku Piechoty Strzelców Kaniowskich w Kaliszu, od lutego 1931 r. w Centralnej Szkole Podoficerskiej Korpusu Ochrony Pogranicza w Osowcu, w lutym 1932 r. awansowany na starszego strzelca.

skan376-300x199 Mieczysław Psykała - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

Od września 1933 r. w batalionie KOP „Rokitno” w województwie wołyńskim (obecnie Ukraina). Od stycznia do lipca 1937 r. na półrocznym kursie dla podoficerów nadterminowych przy Centralnej Szkole Podoficerskiej KOP. Od 1 października 1937 r. podoficer zawodowy, awansowany na stopień kaprala. 1 kwietnia 1938 r. awansowany na stopień plutonowego.

 

 

II wojna światowa
DSCN1013-300x197 Mieczysław Psykała - Cichociemny

foto: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

W lipcu 1939 r. zmobilizowany do 2 Pułku KOP, w kampanii wrześniowej wraz z pułkiem w składzie 1 Brygady Górskiej, Grupa Operacyjna „Bielsko”, Armia „Kraków”, walczył w rejonie doliny rzeki Soły, Rabki, Wiśnicza i Bochni. Po rozbiciu jednostki w składzie 21 Dywizji Piechoty Górskiej.

skan3542-300x217 Mieczysław Psykała - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

20 września przekroczył granicę z Węgrami, od 27 września internowany. Uciekł, przez Bałkany dotarł do Francji, 8 lutego 1940 r. wstąpił do Polskich Sił Zbrojnych pod dowództwem francuskim.

Od 20 maja 1940 r. uczestnik kampanii norweskiej oraz bitwy o Narwik. Po 15 czerwca ewakuowany z Norwegii, walczył na froncie francuskim.

skan3633-300x235 Mieczysław Psykała - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

Po upadku Francji ewakuowany do Wielkiej Brytanii, 1 lipca 1940 r. wstąpił do Polskich Sił Zbrojnych pod dowództwem brytyjskim.

cc-Psykala-niesmiertelnik-300x289 Mieczysław Psykała - Cichociemny

„nieśmiertelnik” Mieczysława Psykały, foto: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

Przydzielony do 1 Batalionu Strzelców Podhalańskich 3 Brygady Strzelców, od 15 sierpnia 1941 r. do 5 Brygady Kadrowej Strzelców, następnie do 4 Brygady Kadrowej Strzelców

Od 26 września 1941 r. przydzielony do oddziału PSZ w obozie im. Kościuszki w Owen Sound (Kanada).

Od 17 maja 1942 r. w drodze powrotnej do Wielkiej Brytanii, od 27 maja 1942 r. ponownie przydzielony do 1 Batalionu Strzelców Podhalańskich 3 Brygady Strzelców.

Awansowany na stopień sierżanta 20 grudnia 1942 r.

 

Maciej Szczurowski – Geneza formowania Armii Polskiej we Francji 1939 – 1940
w: Piotrkowskie Zeszyty Historyczne, 2002, nr 4 s. 115 – 143

 

Monika Bielak – Ewakuacja żołnierzy polskich z Francji do Wielkiej Brytanii
i Afryki Północnej w latach 1940-1941
w: IPN, Polska 1918-1989 – Od niepodległości do niepodległości. Historia Polski 1918-1989

 

 

Cichociemny

button-zrzuty_200-150x150 Mieczysław Psykała - CichociemnyZgłosił się do służby w Kraju. Od 12 kwietnia 1943 r. przydzelony do 1 kompanii zaopatrzenia 1 Korpusu Polskiego, następnie do 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Przeszkolony ze specjalnością w dywersji, zaprzysiężony na rotę AK 5 listopada 1943 r. w Chicheley, awansowany na stopień starszego sierżanta 17 kwietnia 1944 r.

Halifax-mk3-300x225 Mieczysław Psykała - Cichociemny

Handley Page Halifax

Zrzucony do okupowanej Polski w nocy z 16 na 17 kwietnia 1944 roku w sezonie operacyjnym „Riposta”, w operacji lotniczej „Weller 15” (dowódca operacji: F/O Władysław Krywda, ekipa skoczków nr: XLV), z samolotu Halifax JP-236 „A” (1586 Eskadra PAF, załoga: pilot – F/L Michał Goszczyński, pilot – F/L Zbigniew Sancewicz / nawigator – F/O Władysław Krywda / radiotelegrafista – F/S Tadeusz Łuksza / mechanik pokładowy – F/S Antoni Mentlak / strzelec – W/O Romuald Małachowski / despatcher – F/S Piotr Straub).

Brindisi_1-300x199 Mieczysław Psykała - Cichociemny

lotnisko w Brindisi (Włochy)

Start z lotniska Campo Casale nieopodal Brindisi, zrzut na placówkę „Obraz” za ujściem Bugu – Narwi, w okolicach miejscowości Krawcowizna, 12 km od Tłuszcza.

Razem z nim skoczyli: por. Jerzy Buyno ps. Gżegrzółka, ppor. Stanisław Harasymowicz ps. Lalka (brat przyrodni Jerzego Buyno), mjr. dypl. Jerzy Szymański ps. Boga. Skoczkowie przerzucili 388,2 tys. dolarów w banknotach na potrzeby AK oraz 4 pasy z pieniędzmi dla Delegatury Rządu. Zrzucono także 9 zasobników i 6 paczek, razem ze skoczkami w dwóch nalotach na placówkę, w godz. 00.10 – 00.15. Samolot szczęśliwie powrócił do bazy po locie trwającym 9 godzin 45 minut.

Skoczków podjął oddział Batalionów Chłopskich. Po skoku w majątku nieopodal miejscowości Dębe Wielkie, następnie aklimatyzacja do realiów okupacyjnych w Warszawie, mieszkał u p. Gabriel przy ul. Hipotecznej 6, następnie u H. Nowackiej przy ul. Poznańskiej 21/26.

 

Grzegorz Rutkowski – Udział Batalionów Chłopskich
w odbiorze zrzutów lotniczych z Zachodu na terenie okupowanej Polski
w: „Zimowa Szkoła Historii Najnowszej 2012. Referaty„, IPN, Warszawa 2012, s. 15 – 25

 

skan3652-300x163 Mieczysław Psykała - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

skan3511-300x194 Mieczysław Psykała - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

Od maja 1944 r. przydzielony jako oficer do spraw zleceń specjalnych szefa sztabu Komendy Okręgu Białystok AK oraz kierownik komórki odbioru zrzutów.

Dostarczał yakże jako kurier pocztę konspiracyjną Okręgów AK: Nowogródek, Wilno, Białystok do Warszawy W lipcu 1844 r. uczestniczył w odprawie Komendy Głównej AK w Warszawie.

skan349-300x157 Mieczysław Psykała - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

Uczestnik akcji bojowych, m.in. wyróżnił się w walkach pod Korycinem (4 sierpnia) oraz Koniecznem (6 sierpnia). Awansowany na stopień chorążego 6 października 1944 r.

skan350-300x163 Mieczysław Psykała - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji, źródło: JW GROM

Prawdopodobnie 6 października 1944 r. aresztowany przez NKWD, wywieziony do ZSRR, osadzony w łagrze w Kamionce, tam jeden z przywódców protestu głodowego. Następnie do 14 listopada 1047 r. osadzony w łagrze w Swierdłowsku.

 

 

Po wojnie
miejsca-zeslan-Polakow-300x172 Mieczysław Psykała - Cichociemny

GUŁ-ag – mapa zesłań, pracy i straceń Polaków

Powrócił z zesłania do Polski. Od 30 maja 1955 r. do 30 listopada 1958 r. pracował jako lakiernik w Technicznej Obsłudze Samochodów w Częstochowie, od 27 maja 1961 r. do 30 kwietnia 1963 r. jako pracownik fizyczny w Hucie Bieruta (obecnie Huta Częstochowa) w Częstochowie.

Od 24 października 1963 r. do 8 września 1965 r. wędliniarz w zakładzie mięsnym. Od 1 czerwca 1977 r. miał przyznaną II grupę inwalidzką.

Od początku lat pięćdziesiątych rozpracowywany przez WUBP w Katowicach oraz UB w Częstochowie.

Zmarł 23 lutego 1984 r. w Częstochowie.

 

Krzysztof A. Tochman – Rozpracowanie żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie
przez komunistyczny aparat represji na wybranych przykładach cichociemnych
w: Politycznie obcy!, IPN Szczecin, 2016, s. 131 – 157

 

 

 

Awanse

 

 

Ordery i odznaczenia

 

 

Życie rodzinne

Syn Ludwika i Bronisławy z domu Tkacz. Zawarł związek małzeński z  Zofią z domu Wodzisławską (1916–1991), primo voto Kozłowską. Nie mieli dzieci. 

 

 

Upamiętnienie Cichociemnych

jw-grom-pomnik-cc-4-300x248 Mieczysław Psykała - Cichociemnyjw-grom-pomnik-cc-3-300x238 Mieczysław Psykała - CichociemnyW 1989 r. powstał film dokumentalny „Cichociemni” (scenariusz i reżyseria Marek Widarski).

15 maja 2005 odsłonięto na terenie jednostki specjalnej – Jednostki Wojskowej GROM w Warszawie pomnik poświęcony cichociemnym spadochroniarzom AK. Znaczna część ekspozycji Sali Tradycji jednostki GROM poświęcona jest Cichociemnym.

Od 4 sierpnia 1995 roku jednostka nosi nazwę – Jednostka Wojskowa GROM im. Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej

W 2008 roku powstał film dokumentalny „My cichociemni. Głos żyjących” (scenariusz i reżyseria Paweł Kędzierski).

pomnik-cc-warszawa-761x642-300x253 Mieczysław Psykała - Cichociemny

Pomnik CC w Warszawie

7 października 2013 roku w Warszawie przy ul. Matejki, naprzeciwko Sejmu R.P. odsłonięto Pomnik Cichociemnych Spadochroniarzy AK.

cc-boening-300x199 Mieczysław Psykała - CichociemnyW 2013 roku powstał film dokumentalny „Cichociemni. Wywalcz wolność lub zgiń” (scenariusz i reżyseria Dariusz Walusiak).

W 2016 roku Sejm R.P. ustanowił rok 2016 Rokiem Cichociemnych. NBP wyemitował srebrną kolekcjonerską monetę o nominale 10 zł upamiętniającą 75. rocznicę pierwszego zrzutu Cichociemnych.

cc-monety-300x157 Mieczysław Psykała - Cichociemnycc-pomnik-powazki--300x213 Mieczysław Psykała - CichociemnyW 2017 roku PLL LOT umieścił znak spadochronowy oraz podpis upamiętniający Cichociemnych na kadłubie Boeinga 787 (SP-LRG).

Cichociemni są patronem wielu szczepów, drużyn oraz organizacji harcerskich. Opublikowano wiele książek i artykułów o Cichociemnych.

Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie znajdują się groby kilku Cichociemnych oraz poświęcony Im pomnik „TOBIE OJCZYZNO”

sala-tradycji-grom Mieczysław Psykała - Cichociemny

Sala Tradycji Jednostki Wojskowej GROM

button-publikacje_200-300x101 Mieczysław Psykała - Cichociemny

 

 

Źródła:
  • informacje własne
  • Krzysztof A. Tochman: Słownik biograficzny cichociemnych. T. 4. Zwierzyniec – Rzeszów: Obywatelskie Stowarzyszenie „Ostoja”, 2011, s. 181–183. ISBN 978-83-933857-0-6.
  • Kajetan Bieniecki: Lotnicze wsparcie Armii Krajowej, Arcana, Kraków 1994 r. ISBN 83-86225-10-6
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 1984, s. 394. ISBN 8321105378.
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni 1941–1945 – Sylwetki spadochroniarzy. Wojskowy Instytut Historyczny, s. 202.

 

Zobacz także biogram w Wikipedii

 

pl_PLPolski
en_GBEnglish (UK) pl_PLPolski