Marian Garczyński – Cichociemny

Marian Garczyński – Cichociemny

ps.: „Skała”, „Topór”

vel Stefan Herman vel Zbigniew Karolczak

 

37-957-1-211x300 Marian Garczyński - Cichociemny

por. Marian Garczyński
źródło: NAC

Ur. 7 listopada 1918 r. w Krakowie, zm. 13 listopada 1943 r. w Brześciu nad Bugiem – oficer Wojska Polskiego, Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, Armii Krajowej, cichociemny.

 

 

Syn Władysława, oficera Wojska Polskiego i Bronisławy z domu Muchy. W latach 1934–1935 uczył się w Szkole Podchorążych Rezerwy Artylerii, w latach 1935–1937 – w Szkole Podchorążych Artylerii, 1 października 1937 r. mianowany podporucznikiem. Od 1937 r.w 1 Pułku Artylerii Motorowej, następnie w 16 Dywizjonie Artylerii Motorowej.

 

 

II wojna światowa

We wrześniu 1939 r. walczył w 1 baterii 16 Dywizjonu Artylerii Motorowej 10 Brygady Kawalerii Zmotoryzowanej. Odznaczony Krzyżem Walecznych.

19 września przekroczył granicę polsko-węgierską. Od października 1939 r. we Francji, do czerwca 1940 r. w 1 dywizjonie 1 Pułku Artylerii Motorowej 10 Brygady Kawalerii Pancernej.

 

Maciej Szczurowski – Geneza formowania Armii Polskiej we Francji 1939 – 1940
w: Piotrkowskie Zeszyty Historyczne, 2002, nr 4 s. 115 – 143

 

Następnie w Wielkiej Brytanii, w 10 Dywizjonie Artylerii Motorowej, następnie 10 Pułku Artylerii Lekkiej i 1 Pułku Artylerii Motorowej.

 

 

Cichociemny
37-957-2-208x300 Marian Garczyński - Cichociemny

Marian Garczyński
źródło: NAC

button-zrzuty_200-150x150 Marian Garczyński - CichociemnyZgłosił się do służby w Kraju. Po przeszkoleniu ze specjalnością w dywersji zaprzysiężony 16 stycznia 1943 roku, przydzielony do Oddziału VI Sztabu Naczelnego Wodza.

Zrzucony do Polski w nocy z 20 na 21 lutego 1943 roku w sezonie operacyjnym „Intonacja”, w operacji lotniczej „Rivet” (dowódca operacji: F/O Radomir Walczak, ekipa skoczków nr: XXIII), z samolotu Halifax DT-620 „T” (138 Dywizjon RAF, załoga: pilot – F/S/ Karol Twardawa, pilot – F/S Tadeusz Żabicki / nawigator – F/O Radomir Walczak / i in.).

Tempsford-300x222 Marian Garczyński - Cichociemny

Lotnisko RAF, Tempsford

Start z lotniska Tempsford, zrzut na placówkę „Okoń”, w okolicach miejscowości Okoń, Nakło, 11 km od Koniecpola.

Razem z nim skoczyli: ppor. Henryk Jachciński ps. Kret, ppor.  Lech Rydzewski ps. Grom, por. Kazimierz Rzepka ps. Ognik. Był to drugi lot tej ekipy, w poprzednim (17/18 lutego) zadanie nie mogło być wykonane. Skoczkowie przerzucili 398 tys. dolarów w banknotach na potrzeby AK. Zrzucono także sześć zasobników oraz dwa bagażniki. Samolot szczęśliwie powrócił do bazy po locie trwającym 13 godzin 30 minut. Zrzut przyjął oddział por. Aleksandra Kuśnierskiego ps. Sęp.

Handley_Page_Halifax_Mk_III_ExCC-300x143 Marian Garczyński - Cichociemny

Handley Page Halifax

Przydzielony do Kedywu Okręgu Białystok AK jako instruktor dywersji.

Zmarł na skutek komplikacji pogrypowych w Brześciu nad Bugiem i został tam pochowany.

 

 

 

Odznaczenia

 

 

Upamiętnienie

PL_Warsaw_st_Hyacinth_church_cichociemni_commemorative_plaque-229x300 Marian Garczyński - Cichociemny

Tablica w kościele św. Jacka w Warszawie, upamiętniająca poległych Cichociemnych

CC-tablica-JW-GROM-204x300 Marian Garczyński - Cichociemny

tablica upamiętniająca poległych Cichociemnych
w Sali Tradycji JW GROM

 

W lewej nawie kościoła św. Jacka przy ul. Freta w Warszawie odsłonięto w 1980 roku tablicę Pamięci żołnierzy Armii Krajowej, cichociemnych spadochroniarzy, poległych za niepodległość Polski.

W Sali Tradycji Jednostki Wojskowej GROM znajduje się tablica upamiętniająca Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej, którzy oddali życie za Ojczyznę.

 

 

 

 

 

 

 

Upamiętnienie Cichociemnych

jw-grom-pomnik-cc-4-300x248 Marian Garczyński - Cichociemnyjw-grom-pomnik-cc-3-300x238 Marian Garczyński - CichociemnyW 1989 r. powstał film dokumentalny „Cichociemni” (scenariusz i reżyseria Marek Widarski).

15 maja 2005 odsłonięto na terenie jednostki specjalnej – Jednostki Wojskowej GROM w Warszawie pomnik poświęcony cichociemnym spadochroniarzom AK. Znaczna część ekspozycji Sali Tradycji jednostki GROM poświęcona jest Cichociemnym.

Od 4 sierpnia 1995 roku jednostka nosi nazwę – Jednostka Wojskowa GROM im. Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej

W 2008 roku powstał film dokumentalny „My cichociemni. Głos żyjących” (scenariusz i reżyseria Paweł Kędzierski).

pomnik-cc-warszawa-761x642-300x253 Marian Garczyński - Cichociemny

Pomnik CC w Warszawie

7 października 2013 roku w Warszawie przy ul. Matejki, naprzeciwko Sejmu R.P. odsłonięto Pomnik Cichociemnych Spadochroniarzy AK.

cc-boening-300x199 Marian Garczyński - CichociemnyW 2013 roku powstał film dokumentalny „Cichociemni. Wywalcz wolność lub zgiń” (scenariusz i reżyseria Dariusz Walusiak).

W 2016 roku Sejm R.P. ustanowił rok 2016 Rokiem Cichociemnych. NBP wyemitował srebrną kolekcjonerską monetę o nominale 10 zł upamiętniającą 75. rocznicę pierwszego zrzutu Cichociemnych.

cc-monety-300x157 Marian Garczyński - Cichociemnycc-pomnik-powazki--300x213 Marian Garczyński - CichociemnyW 2017 roku PLL LOT umieścił znak spadochronowy oraz podpis upamiętniający Cichociemnych na kadłubie Boeinga 787 (SP-LRG).

Cichociemni są patronem wielu szczepów, drużyn oraz organizacji harcerskich. Opublikowano wiele książek i artykułów o Cichociemnych.

Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie znajdują się groby kilku Cichociemnych oraz poświęcony Im pomnik „TOBIE OJCZYZNO”

sala-tradycji-grom Marian Garczyński - Cichociemny

Sala Tradycji Jednostki Wojskowej GROM

button-publikacje_200-300x101 Marian Garczyński - Cichociemny

 

Źródła:
  • informacje własne
  • Krzysztof A. Tochman: Słownik biograficzny cichociemnych. T. 1. Oleśnica: Firma „Kasperowicz – Meble”, 1994, s. 41–42. ISBN 8390249901.
  • Kajetan Bieniecki: Lotnicze wsparcie Armii Krajowej, Arcana, Kraków 1994 r. ISBN 83-86225-10-6
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 1984, s. 312. ISBN 8321105378.
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni 1941–1945 – Sylwetki spadochroniarzy. Wojskowy Instytut Historyczny, s. 131.

 

Zobacz także biogram w Wikipedii

 

pl_PLPolski
en_GBEnglish (UK) pl_PLPolski