Zdzisław Winiarski – Cichociemny

Zdzisław Winiarski – Cichociemny

ps.: „Przemytnik”, „Muzykant”

Zdzisław Antoni Winiarski

 

WINIARSKI-Antoni-ppor-piech-rez-289x400 Zdzisław Winiarski - Cichociemny

por. Zdzisław Winiarski
źródło: JW GROM

Ur. 4 maja 1916 r. w Rudnikach (powiat śniatyński, obecnie Ukraina) zm. 1 września 1979 r. – podoficer Straży Granicznej II RP, oficer Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, Armii Krajowej, uczestnik Powstania Warszawskiego, cichociemny.

 

 

W 1935 r. ukończył Szkołę Handlową w Stanisławowie, do 1936 r. w Szkole Podchorążych Rezerwy Piechoty we Lwowie. Po jej ukończeniu mianowany sierżantem podchorążym.

Od maja 1937 r. w Straży Gtanicznej, m.in. jako  zastępca dowódcy komisariatu w Śniatyniu (obecnie Ukraina). W latach 1937 – 1939 r. działał w Związku Strzeleckim oraz Związku Szlachty Zagrodowej.

 

 

II wojna światowa

19 września 1939 r. wraz z załogą swojej placówki granicznej przekroczył granicę z Rumunią, internowany. Uciekł, dotarł 4 grudnia do  Francji. Przydzielony do 5 Pułku Piechoty 1 Dywizji Grenadierów. Uczestniczył w walkach z Niemcami, m.in. na linii kanału Marna – Ren. Od 27 czerwca 1940 r. w niewoli niemieckiej, osadzony w Stalagu I A. Uciekł we wrześniu 1941 r., przedostał się do nieokupowanej części Francji.

Od września 1942 r. w Wielkiej Brytanii. Od października przydzielony do 1 Batalionu  Strzelców Podhalańskich w 1 Brygadzie Strzelców. Od 3 czerwca na stażu w oddziałach brytyjskich.

 

 

Cichociemny

button-zrzuty_200-150x150 Zdzisław Winiarski - CichociemnyZgłosił się do służby w Kraju. Przeszkolony ze specjalnością w dywersji, zaprzysiężony na rotę AK 23 września w Chicheley. Mianowany podporucznikiem, ze starszeństwem od 14 października 1943 r. Przeniesiony do Głównej Bazy Przerzutowej w Brindisi we Włoszech.

Consolidated-B-24-Liberator-300x227 Zdzisław Winiarski - Cichociemny

Consolidated B-24 Liberator

Zrzucony do Polski w nocy z 19 na 20 maja 1944 roku w sezonie operacyjnym „Riposta”, w operacji lotniczej „Weller 18” (dowódca operacji: F/L Kazimierz  Wünsche, ekipa skoczków nr: LII), z samolotu Liberator BZ-965 „S” (1586 Eskadra PAF, załoga: pilot – F/L Zbigniew Szostak, pilot – P/O Jacek Błocki / nawigator – F/L Kazimierz  Wünsche / radiotelegrafista – F/S Józef Witek / mechanik pokładowy – Sgt. Stanisław Wileniec / strzelec – F/S Stanisław Malczyk / despatcher – F/S Stanisław Jarecki).

Zrzut na placówkę odbiorczą „Jaśmin” w okolicach miejscowości Bronowice i Opatkowice (9 km od Puław). Podczas skoku zginął kpt. dypl. Jan Serafin, wskutek nieotwarcia spadochronu.

Razem z nim skoczyli: por. Rudolf Dziadosz ps. Zasaniec, kpt. dypl. Ludwik Fortuna ps. Siła, st. sierż. Aleksander Lewandowski ps. Wiechlina, kpt. dypl. Jan Serafin ps. Czerchawa oraz kurier Delegatury Rządu na Kraj strz. Franciszek Klima ps. Oszczep.

Po aklimatyzacji do realiów okupacyjnych skierowany na kurs komendantów obwodów. Przydzielony do Kedywu Białystok AK, nie udało mu się nawiązać kontaktu z oddziałem partyzanckim, 20 lipca powrócił do Warszawy.

 

Powstanie Warszawskie

button-cc-pw__ Zdzisław Winiarski - Cichociemny

Uczestniczył w Powstaniu Warszawskim, początkowo w oddziale NSZ dowodzonym przez kpt. Jana Jaroszka ps. Proboszcz, w rejonie pl. Kazimierza Wielkiego – ul. Żelazna. Następnie do ok. 1 września oficer 6 kompanii „Wawer”, dowodzonej przez Cichociemnego por. Karola Pentza ps. Skała 2 (Zgrupowanie Batalionu „Kiliński”).  

Od 1 września dowódca plutonu i zastępca dowódcy 1 kompanii Batalionu „Rum”, dowodzonego przez Cichociemnego mjr Kazimierza Bilskiego ps. Rum. Uczestniczył w walkach w rejonie ul. Królewskiej, pl. Grzybowskiego i ul. Grzybowskiej. Walczył na Woli oraz w Śródmieściu.

Po kapitulacji Powstania od 5 października w niewoli niemieckiej, osadzony w oflagu VII A Murnau.  29 kwietnia 1945 r. uwolniony przez oddziały amerykańskie.

 

 

Po wojnie

25 czerwca 1945 r. zameldował się w Oddziale VI (Specjalnym) Sztabu Naczelnego Wodza w Londynie. Awansowany do stopnia porucznika 1 stycznia 1945 r.

Pozostał na emigracji, w latach sześćdziesiątych wyemigrował do USA.

 

 
Awanse

 

 

Ordery i odznaczenia

 

 

Życie rodzinne

Syn Jana oraz Eleonory z domu Chrzanowskiej.

 

 

Upamiętnienie Cichociemnych

jw-grom-pomnik-cc-4-300x248 Zdzisław Winiarski - Cichociemnyjw-grom-pomnik-cc-3-300x238 Zdzisław Winiarski - CichociemnyW 1989 r. powstał film dokumentalny „Cichociemni” (scenariusz i reżyseria Marek Widarski).

15 maja 2005 odsłonięto na terenie jednostki specjalnej – Jednostki Wojskowej GROM w Warszawie pomnik poświęcony cichociemnym spadochroniarzom AK. Znaczna część ekspozycji Sali Tradycji jednostki GROM poświęcona jest Cichociemnym.

Od 4 sierpnia 1995 roku jednostka nosi nazwę – Jednostka Wojskowa GROM im. Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej

W 2008 roku powstał film dokumentalny „My cichociemni. Głos żyjących” (scenariusz i reżyseria Paweł Kędzierski).

pomnik-cc-warszawa-761x642-300x253 Zdzisław Winiarski - Cichociemny

Pomnik CC w Warszawie

7 października 2013 roku w Warszawie przy ul. Matejki, naprzeciwko Sejmu R.P. odsłonięto Pomnik Cichociemnych Spadochroniarzy AK.

cc-boening-300x199 Zdzisław Winiarski - CichociemnyW 2013 roku powstał film dokumentalny „Cichociemni. Wywalcz wolność lub zgiń” (scenariusz i reżyseria Dariusz Walusiak).

W 2016 roku Sejm R.P. ustanowił rok 2016 Rokiem Cichociemnych. NBP wyemitował srebrną kolekcjonerską monetę o nominale 10 zł upamiętniającą 75. rocznicę pierwszego zrzutu Cichociemnych.

cc-monety-300x157 Zdzisław Winiarski - Cichociemnycc-pomnik-powazki--300x213 Zdzisław Winiarski - CichociemnyW 2017 roku PLL LOT umieścił znak spadochronowy oraz podpis upamiętniający Cichociemnych na kadłubie Boeinga 787 (SP-LRG).

Cichociemni są patronem wielu szczepów, drużyn oraz organizacji harcerskich. Opublikowano wiele książek i artykułów o Cichociemnych.

Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie znajdują się groby kilku Cichociemnych oraz poświęcony Im pomnik „TOBIE OJCZYZNO”

sala-tradycji-grom Zdzisław Winiarski - Cichociemny

Sala Tradycji Jednostki Wojskowej GROM

button-publikacje_200-300x101 Zdzisław Winiarski - Cichociemny

 

 

Źródła:
  • informacje własne
  • Krzysztof A. Tochman: Słownik biograficzny cichociemnych. T. 3. Zwierzyniec – Rzeszów: Obywatelskie Stowarzyszenie „Ostoja”, 2002, s. 114–115. ISBN 83-910535-4-7
  • Kajetan Bieniecki: Lotnicze wsparcie Armii Krajowej, Arcana, Kraków 1994 r. ISBN 83-86225-10-6
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 1984, s. 434, ISBN 8321105378.
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni 1941–1945 – Sylwetki spadochroniarzy. Wojskowy Instytut Historyczny, s. 233.

 

Zobacz także biogram w Wikipedii