Hieronim Łagoda – Cichociemny

Hieronim Łagoda – Cichociemny

ps.: „Lak”, „Kil”

Hieronim Leszek Antoni Łagoda vel Hieronim Kiercul

 

AGODA-Hieronim-por-piech-300x385 Hieronim Łagoda - Cichociemny

kpt. Hieronim Łagoda
źródło: JW GROM

ur. 6 września 1914 r. w Wielichowie (powiat kościański), zamordowany po 12 lutym 1945 r. – uczestnik kampanii norweskiej, bitwy o Narwik, oficer Wojska Polskiego, Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, Armii Krajowej, więzień gestapo, obozów koncentracyjnych, cichociemny

 

 

Do 1920 r. mieszkał w Poznaniu, następnie w Murowanej Goślinie. Od 1921 r. uczył się w szkole powszechnej w Murowanej Goślinie, od 1923 r. w Ostrowie Wielkopolskim, od 1925 r. w Kotnikach Kujawskich.

Od 1926 r. uczył się w gimnazjum w Inowrocławiu, od 1927 r. w gimnazjum w Chodzieży. W 1934 r. zdał egzamin dojrzałości.

Od września 1934 r. do czerwca 1935 r. na Dywizyjnym kursie Podchorążych Rezerwy Piechoty 62 Pułku Piechoty 15 Dywizji Piechoty w Bydgoszczy. Od października 1935 r. do października 1937 r. w Szkole Podchorążych Piechoty w Komorowie k. Ostrowi Mazowieckiej.

15 października 1937 r. awansowany do stopnia podporucznika, przydzielony jako dowódca plutonu 3 batalionu 55 Pułku Piechoty w Rawiczu.

 

 

II wojna światowa
skan2781-300x231 Hieronim Łagoda - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji
źródło: JW GROM

Od 26 sierpnia 1939 r. przydzielony do Ośrodka Zapasowego 55  Pułku Piechoty w Kutnie, wraz z jednostką walczył w rejonie Warszawy, Mińska Mazowieckiego, Kocka, Chełma, Lublina, Zamościa, Krasnystawu, Józefowa Biłgorajskiego. Od 27 września w niewoli niemieckiej pod Terespolem, do 6 października więziony w Pińczowie.

Uciekł, przez Leszno dotarł 29 grudnia do Poznania. 11 stycznia 1940 r. przekroczył granicę ze Słowacją, przez Węgry (14 stycznia) oraz Jugosławię 7 kwietnia dotarł do Camp de Carpiagne (Francja).

skan2862-300x200 Hieronim Łagoda - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji
źródło: JW GROM

Od 18 kwietnia 1940 r. przydzielony do 1 kompanii 2 batalionu Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich.

Od 24 kwietnia do 13 czerwca 1940 r. uczestnik kampanii norweskiej, bitwy o Narwik, odznaczony Krzyżem Walecznych. Od 14 czerwca we Francji, do 18 czerwca uczestnik walk w rejonie Dol.

bitwa-Narwik_1940-300x229 Hieronim Łagoda - CichociemnyPo upadku Francji ewakuowany 20 czerwca 1940 r. z Brestu, dotarł do Plymouth (Wielka Brytania).

Przydzielony do 2 kompanii 1 Batalionu Strzelców Podhalańskich 1 Brygady Strzelców.

Od 31 września 1941 r. w ośrodku szkoleniowym 4 Brygady Strzelców. Awansowany do stopnia porucznika, ze starszeństwem od 20 marca 1941 r.

 

Maciej Szczurowski – Geneza formowania Armii Polskiej we Francji 1939 – 1940
w: Piotrkowskie Zeszyty Historyczne, 2002, nr 4 s. 115 – 143

 

Monika Bielak – Ewakuacja żołnierzy polskich z Francji do Wielkiej Brytanii
i Afryki Północnej w latach 1940-1941
w: IPN, Polska 1918-1989 – Od niepodległości do niepodległości. Historia Polski 1918-1989

 

 

Cichociemny
Fijalka-Michał-odznaczenie-300x197 Hieronim Łagoda - Cichociemny

Audley End, 28 sierpnia 1942 r. Gen. Sikorski odznacza ppor. Michała Fijałkę Orderem Virtuti Militari. Od lewej: ppor. Jan Woźniak, por. Bolesław Kontrym, por. Tadeusz Gaworski, por. Hieronim Łagoda, za nim ppor. Władysław Kochański, por. Leonard Zub-Zdanowicz, por. Stanisław Winter. Źródło: NAC

button-zrzuty_200-150x150 Hieronim Łagoda - CichociemnyZgłosił się do służby w Kraju.Przeszkolony ze specjalnością w dywersji, zaprzysiężony na rotę AK 7 kwietnia 1942 r.

Zrzucony do Polski w nocy z 1 na 2 września 1942 r. sezonie operacyjnym „Intonacja”, w operacji lotniczej „Smallpox” (dowódca operacji: F/O Mariusz Wodzicki, ekipa XI), z samolotu Halifax W-7773 „S” (138 Dywizjon RAF, załoga: pilot – F/O Julian Pieniążek, pilot – F/O Krzysztof Dobromirski / nawigator – F/O Mariusz Wodzicki / radiotelegrafista – P/O Franciszek Pantkowski / mechanik pokładowy – Sgt. Czesław Kozłowski / strzelec – F/S Tadeusz Madejski, F/S Wacław Żuk).

Zrzut na placówkę odbiorczą „Rogi”, na terenie nadleśnictwa Łoś – Rogatki, w okolicach miejscowości Bogatki, 16 km na północny wschód od Grójca.

skan2782-300x231 Hieronim Łagoda - Cichociemny

skan: Fundacja dla Demokracji
źródło: JW GROM

Razem z nim skoczyli: por. Mieczysław Eckhardt ps. Bocian, ppor. Michał Fijałka ps. Kawa, kpt. Bolesław Kontrym ps. Żmudzin, por. Wacław Kopisto ps. Kra, por. Leonard Zub-Zdanowicz ps. Ząb.

Halifax-mk3-300x225 Hieronim Łagoda - Cichociemny

Handley Page Halifax

Po skoku aklimatyzacja do realiów okupacyjnych u „ciotki” w Warszawie, mieszkał przy ul. Puławskiej.

Po aklimatyzacji przydzielony do Okręgu Białystok AK, od stycznia 1943 r. jako komendant Inspektoratu Rejonowego Łomża AK.

Przeorganizował oraz wyszkolił żołnierzy Kedywu Obwodu Łomża AK, prowadzącego bojowe akcje dywersyjne oraz akcje specjalne w rejonie Łomży, Szczepankowa, Kolna oraz Stawisk.  M.in. żołnierze Kedywu zatrzymali trzech urzędników niemieckich, w tym barona von Grubbena (czerwiec 1943 r.), rozbili urząd  w Szczepankowie (sierpień 1943 r.), rozbroili niemiecką załogę majątku Tarnowo k. Miastkowa (sierpień 1943 r.), zlikwidowali placówkę ochrony leśnej majątku Pniewo k. Łomży (wrzesień 1943 r.).

18 lutego 1944 r. aresztowany przez gestapo i żandarmerię w kolonii Kubro k. Przytuł, wraz z innymi oficerami oraz 18 elewami  podczas przeprowadzanego egzaminu Szkoły Podchorążych. Prawdopodobnie wskutek donosu volksdeutscha Bluma z tej miejscowości (po aresztowaniu przeprowadził się do Lachowa, zlikwidowany wraz z siostrą, także konfidentką gestapo).

Osadzony w placówce gestapo w Łomży, ciężko przesłuchiwany, torturowany, następnie wywieziony do filii obozu koncentracyjnego Gross Rosen w Halbau. Prawdopodobnie zamordowany po 12 lutego 1945 r.

 

 

Awanse

 

 

Ordery i odznaczenia

 

 

Życie rodzinne

Syn Andrzeja, Cieśli oraz Janiny z domu Błaszczak. Rodziny nie założył.

Jego brat Zbigniew (1912-1939) jako podchorąży rezerwy poległ w kampanii wrześniowej, w bitwie nad Bzurą.

 

 

Upamiętnienie

PL_Warsaw_st_Hyacinth_church_cichociemni_commemorative_plaque-229x300 Hieronim Łagoda - Cichociemny

Tablica w kościele św. Jacka w Warszawie, upamiętniająca poległych Cichociemnych

CC-tablica-JW-GROM-204x300 Hieronim Łagoda - Cichociemny

tablica upamiętniająca poległych Cichociemnych w Sali Tradycji JW GROM

 

W lewej nawie kościoła św. Jacka przy ul. Freta w Warszawie odsłonięto w 1980 roku tablicę pamięci żołnierzy Armii Krajowej, cichociemnych spadochroniarzy, poległych za niepodległość Polski.

W Sali Tradycji Jednostki Wojskowej GROM znajduje się tablica upamiętniająca Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej, którzy oddali życie za Ojczyznę.

 

 

 

 

 

 

Upamiętnienie Cichociemnych

jw-grom-pomnik-cc-4-300x248 Hieronim Łagoda - Cichociemnyjw-grom-pomnik-cc-3-300x238 Hieronim Łagoda - CichociemnyW 1989 r. powstał film dokumentalny „Cichociemni” (scenariusz i reżyseria Marek Widarski).

15 maja 2005 odsłonięto na terenie jednostki specjalnej – Jednostki Wojskowej GROM w Warszawie pomnik poświęcony cichociemnym spadochroniarzom AK. Znaczna część ekspozycji Sali Tradycji jednostki GROM poświęcona jest Cichociemnym.

Od 4 sierpnia 1995 roku jednostka nosi nazwę – Jednostka Wojskowa GROM im. Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej

W 2008 roku powstał film dokumentalny „My cichociemni. Głos żyjących” (scenariusz i reżyseria Paweł Kędzierski).

pomnik-cc-warszawa-761x642-300x253 Hieronim Łagoda - Cichociemny

Pomnik CC w Warszawie

7 października 2013 roku w Warszawie przy ul. Matejki, naprzeciwko Sejmu R.P. odsłonięto Pomnik Cichociemnych Spadochroniarzy AK.

cc-boening-300x199 Hieronim Łagoda - CichociemnyW 2013 roku powstał film dokumentalny „Cichociemni. Wywalcz wolność lub zgiń” (scenariusz i reżyseria Dariusz Walusiak).

W 2016 roku Sejm R.P. ustanowił rok 2016 Rokiem Cichociemnych. NBP wyemitował srebrną kolekcjonerską monetę o nominale 10 zł upamiętniającą 75. rocznicę pierwszego zrzutu Cichociemnych.

cc-monety-300x157 Hieronim Łagoda - Cichociemnycc-pomnik-powazki--300x213 Hieronim Łagoda - CichociemnyW 2017 roku PLL LOT umieścił znak spadochronowy oraz podpis upamiętniający Cichociemnych na kadłubie Boeinga 787 (SP-LRG).

Cichociemni są patronem wielu szczepów, drużyn oraz organizacji harcerskich. Opublikowano wiele książek i artykułów o Cichociemnych.

Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie znajdują się groby kilku Cichociemnych oraz poświęconym Im pomnik „TOBIE OJCZYZNO”

sala-tradycji-grom Hieronim Łagoda - Cichociemny

Sala Tradycji Jednostki Wojskowej GROM

button-publikacje_200-300x101 Hieronim Łagoda - Cichociemny

 

 

 

Źródła:
  • informacje własne
  • Krzysztof A. Tochman: Słownik biograficzny cichociemnych. T. 2. Rzeszów: Wydawnictwo „Abres”, 1996, s. 102–103. ISBN 83-902499-5-2.
  • Kajetan Bieniecki: Lotnicze wsparcie Armii Krajowej, Arcana, Kraków 1994 r. ISBN 83-86225-10-6
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni. Warszawa: Instytut Wydawniczy „Pax”, 1984. ISBN 8321105378.
  • Jędrzej Tucholski: Cichociemni 1941–1945 – Sylwetki spadochroniarzy. Wojskowy Instytut Historyczny.

 

Zobacz także biogram w Wikipedii